Πέμπτη 11 Ιουνίου 2009

ΔIΕΘΝΕΣ Φεστιβάλ ΠΟΛΥΦΩΝΙΚΟΥ Τραγουδιού...



Η 10η Μεγάλη Συναυλία Πολυφωνικού Τραγουδιού, την οποία διοργανώνουν η αστική μη κερδοσκοπική εταιρεία Απειρος και το Διεθνές Φεστιβάλ Πολυφωνικού Τραγουδιού, θα πραγματοποιηθεί το Σάββατο 13/6 στο Θέατρο Πέτρας στην Πετρούπολη. Η εφετινή πολυφωνική σύναξη, μεγαλύτερη από κάθε άλλη χρονιά, περιλαμβάνει 17 συμμετοχές από Ηπειρο, Βόρεια Ηπειρο, Ανατολική Μακεδονία, Κάρπαθο, Αλβανία, Ιταλία, Βουλγαρία και Γεωργία.


Συμμετέχουν συγκεκριμένα οι Κυράδες της Ανω Δερόπολης, οι όμιλοι Δερβιτσάνης, Πολύτσανης, Χλωμού Ανω Πωγωνίου, Χειμάρρας, ο Χορευτικός Πολυφωνικός Ομιλος της Ομοσπονδίας Μουργκάνας, μοιρολογίστρες από τον Παρακάλαμο, ο βοσκός Ηλίας Κούρος από το Δολό, οι νέοι της «Χαονίας», της Αετόπετρας και του «Πολύφωνου». Στο πολυφωνικό αντάμωμα παίρνουν επίσης μέρος οι γυναικείες διφωνίες από τον Βώλακα Δράμας και την ελληνόφωνη Κάτω Ιταλία, οι βουλγαρικές γυναικείες φωνές των Rodhina, η ρωμαλέα αλβανική πολυφωνία των Lot Κurbeti και η πολυφωνία των Ρesvebi από τη Γεωργία. Δίπλα σε όλους αυτούς, επιλεγμένες τιμητικές συμμετοχές για τα δέκα χρόνια του θεσμού- ορισμένες από τις οποίες οι διοργανωτές μας τις φυλάνε για έκπληξη. Ανάμεσά τους ο κορυφαίος ηπειρώτης τραγουδιστής Σάββας Σιάτρας και δύο εξαίρετες γυναικείες φωνές από τα Μαστοροχώρια, μάνα και κόρη, η Θεανώ και η Μαριάννα Τζίμα. Παρούσα επίσης η ηπειρώτικη κομπανία του Θωμά Λώλη, συνταξιδιώτη του πολυφωνικού Καραβανιού, με το κλαρίνο, το βιολί, το λαούτο και το ντέφι να συνοδεύουν στο φινάλε της γιορτής έναν μεγάλο κυκλωτικό χορό που, όπως και το πολυφωνικό τραγούδι, μας θέλει όλους μαζί.














Το ηπειρωτικό πολυφωνικό τραγούδι είναι μια από τις πιο ενδιαφέρουσες μουσικές φόρμες της Ανατολικής Μεσογείου και των Βαλκανίων, ενώ κρατάει ξεχωριστή θέση στο παγκόσμιο ρεπερτόριο της λαϊκής πολυφωνίας. Η καταγωγή της συγκεκριμένης πολυφωνικής φόρμας, παρ΄ ότι η έρευνα δεν έχει καταλήξει ακόμη σε βέβαια συμπεράσματα, πιθανόν να ανάγεται σε πολύ παλιές (ίσως και προελληνικές) εποχές. Οι μελωδίες των ηπειρωτικών πολυφωνικών τραγουδιών (μαζί με ορισμένα της Ηπείρου και της Θεσσαλίας) είναι οι μοναδικές στον ελλαδικό χώρο που έχουν διατηρήσει την ανημίτονη πεντατονική κλίμακα- η οποία αποτελείται από πέντε νότες χωρίς ημιτόνια. Σ τις ημέρες μας το ηπειρώτικο πολυφωνικό τραγούδι συναντάται στα βορειοδυτικά του Νομού Ιωαννίνων (χωριά Πωγωνίου, Παρακάλαμος, χωριά βόρεια της Κόνιτσας), σε ελάχιστα χωρ
ιά στα βορειοανατολικά της Θεσπρωτίας (Τσαμαντάς, Λιάς, Βαβούρι, Πόβλα) και κυρίως στη Βόρεια Ηπειρο, στα χωριά της ελληνικής μειονότητας νοτίως της Αλβανίας (Δερόπολη, Ανω Πωγώνι, Βουθρωτό, Χειμάρρα).





Περισσότερες πληροφορίες για το πολυφωνικό τραγούδι και τη 10η Μεγάλη Συναυλία Πολυφωνικού Τραγουδιού στην ιστοσελίδα :http://www.polyphonic.gr/

Τετάρτη 10 Ιουνίου 2009

(10/6) Το Ωδείο ΜΟΥΣΙΚΟΙ ΟΡΙΖΟΝΤΕΣ διοργανώνει συναυλία στη μνήμη του ΣΠΥΡΟΥ ΠΑΠΙΚΙΝΟΥ

Ωδείο Μουσικοί Ορίζοντες

Πολιτιστικό & Καλλιτεχνικό Κέντρο

Ιδρυτής: Κωστής Γαϊτάνος

Το Ωδείο «Μουσικοί Ορίζοντες» διοργανώνει συναυλία
στις 10 Ιουνίου 2009 και ώρα 19:00μ.μ.
στην αίθουσα εκδηλώσεων του Ωδείου,
με έργα Ελλήνων Συνθετών,
στη μνήμη του αξέχαστου φλαουτίστα και καθηγητή του Ωδείου,Σπύρου Παπικινού.

Θα εκτελεστούν έργα των συνθετών:

Θ. Αντωνίου
Ι. Παπαδάτου
Α. Καλογερά
Γ. Παπαϊωάννου
Δ. Συκιά
Γ. Ζερβού
Ν. Μαργαρώνη
Π. Κούκου
Δ. Δοξάκη
Λαμβάνουν μέρος οι:
Γραμμένος Χαλκιάς - κλαρινέτο
Μαρία Θεοφίλη - φλάουτο
Νίκος Μπαλογιάννης - κιθάρα
και στο πιάνο: Ειρήνη Τσακίρη, Έλενα Λαζαρέτου, Ελίνα Γαβριηλίδου,
Νίκος Γάλλος και Χαράλαμπος Τσινικοσμάογλο

ΛΙΓΑ ΛΟΓΙΑ απο τον Κωστή Γαιτάνο ( διευθυντή του Ωδείου Μουσικοί Ορίζοντες)

Αγαπημένε μας Σπύρο,

Τραγικά αναπάντεχη η είδηση του τέλους της ζωής σου, μας κάρφωσε την καρδιά και μας γέμισε με πόνο και δάκρυα την ψυχή. Μου είναι απίστευτο ότι εσύ ένας βράχος της μουσικής τέχνης μας εγκατέλειψες τόσο απρόσμενα και ότι σήμερα βρισκόμαστε όλοι εδώ, σ’ αυτήν τη μεγάλη στιγμή του οδυνηρού αποχαιρετισμού.

Υπήρξες μια ξεχωριστή παρουσία στη ζωή όλων μας και ιδιαίτερα σ΄ εμένα που από τα πρώτα σου καλλιτεχνικά βήματα είχα την τύχη να γνωρίσω όχι μόνο έναν ταλαντούχο μουσικό, αλλά και να ζήσω την ειλικρινή αγάπη μιας μεγάλης και αξέχαστης συναδελφικής φιλίας.

Η ζωή και η καλλιτεχνική σου σταδιοδρομία φωτίστηκαν από μεγάλες επιτυχίες που στέριωσαν μέσα μας την πεποίθηση ότι δεν υπήρξες μόνο ένας μεγάλος σολίστας του φλάουτου, αλλά μια προσωπικότητα που με την ακατάβλητη παρουσία της στο μουσικό ‘’γίγνεσθαι’’ του τόπου μας, ήσουν μια συνεχής εγγύηση για τα παρόντα αλλά και για τα μέλλοντα.

Αγαπημένε μου Σπύρο,

Η φτωχή καλλιτεχνική μας οικογένεια ορφάνεψε σήμερα ακόμη μια φορά, γιατί έχασε όχι μόνο έναν μοναδικό δάσκαλο αλλά και έναν ‘’μεγάλο’’ τεχνίτη του φλάουτου. Φεύγεις από κοντά μας, με την πλήρη ικανοποίηση της καθολικής αναγνώρισης της μεγάλης διδασκαλικής σου προσφοράς και ακόμη τις αξέχαστες αποκαλυπτικές σου εμφανίσεις, με εκείνον τον ξεχωριστό ήχο και την εσωτερική φλόγα που με μοναδικό και συναρπαστικό τρόπο ερμήνευες.

Υπήρξες ένας φωτισμένος δάσκαλος που μέσα από τα σπλάχνα σου ξεπήδησαν μερικά σπουδαία βλαστάρια που από ψηλά θα συνεχίσεις να τα παρακολουθείς να σε τιμούν με την ίδια δικαίωση ακριβώς, όπως σου αξίζει.

Ήσουν μια αγαθή και ευγενική ψυχή, που έδειχνε σε κάθε στιγμή τα υψηλά της αισθήματα και κυρίως την αμέριστη συμπαράσταση στους Έλληνες μουσουρ- γούς που σ’ εσένα, οφείλουν τις περισσότερες πρώτες εκτελέσεις των έργων τους που με ξεχωριστό και στοργικό τρόπο αγκάλιαζες. Είχες πάντοτε τις πιο ευγενικές και καλές σκέψεις για όλους σου τους συναδέλφους.

Αγαπημένε μου Σπύρο.

Το Ωδείο Μουσικοί Ορίζοντες, του οποίου υπήρξες στενός συνεργάτης και από τους πρώτους που στήριξαν εδώ και 10 χρόνια τη μεγάλη προσπάθεια για την αναβάθμιση της μουσικής παιδείας, κλείνει ευλαβικά το γόνυ στον αξέχαστο και αξιοσέβαστο φίλο, άνθρωπο και δάσκαλο.

Πήγαινε εκεί ψηλά να βρεις όλους εκείνους που επιθύμησες και αγάπησες. Θα βρεις μια μουσική που δε θα βασανίζει το πνεύμα σου με κακούς και στριγκούς ήχους, όπως χαρακτηριστικά έλεγες. Θα ξαναβρείς την τέχνη που ζήταγες από τους ήχους του αγαπημένου σου οργάνου.

Με απόφαση της διεύθυνσης του Ωδείου Μουσικοί Ορίζοντες θεσπίζεται στη μνήμη του εκλιπόντος, χρυσό αριστείο που θα απονέμεται σε ταλαντούχο φλαουτίστα στις διπλωματικές του εξετάσεις και η αίθουσα που δίδασκε ο Σπύρος Παπικινός θα αναγράφει σε μπρούτζινη πλακέτα από σήμερα το όνομά του.

Καλό σου ταξίδι. Θα μείνεις για πάντα κοντά μας. Είσαι αθάνατος.

Τρίτη 9 Ιουνίου 2009

O ΠΟΛΩΝΟΣ ΚΡΙΣΤΟΦ ΠΕΝΤΕΡΕΣΚΙ καλέσμένος του ΦΕΣΤΙΒΑΛ ΑΘΗΝΩΝ

Καλεσμένος του Φεστιβάλ Αθηνών, ο Πεντερέτσκι θα διευθύνει την ορχήστρα Sinfonia Varsovia, της οποίας είναι καλλιτεχνικός διευθυντής, την Τετάρτη, 10 ΙΟΥΝΙΟΥ 2009 στο Μέγαρο Μουσικής.
Το πρόγραμμα περιλαμβάνει χαρακτηριστικά έργα από την πολύχρονη πορεία του:
«Συμφωνία αρ. 2», «Κοντσέρτο για βιόλα και ορχήστρα», «Polymporphia για 48 έγχορδα», «Agnus Dei».

ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΑ
Ο Κριστόφ Πεντερέτσκι γεννήθηκε το 1933 στη νότια Πολωνία, σπούδασε μουσική στο Πανεπιστήμιο της Κρακοβίας καθώς και στη Μουσική Ακαδημία της πόλης. Το όνομά του έγινε γνωστό στα τέλη της δεκαετίας του ’50, όταν παρουσίασε μερικά από τα σημαντικότερα έργα του, μεταξύ αυτών, τους Ψαλμούς του Δαυίδ και τη Θρηνωδία για τα Θύματα της Χιροσίμα για 52 έγχορδα. Επηρεασμένος από την αβάν γκαρντ πρωτοπορία ενός Πιερ Μπουλέζ κι ενός Τζον Κέιτζ (αλλά και των παλαιότερων Αντον Βέμπερν και Ιγκόρ Στραβίνσκι), στο ξεκίνημά του ο Πεντερέτσκι εμφάνισε πολύ επιθετικά, πειραματικά μουσικά σχήματα, σχεδόν «αντικρουόμενα» μεταξύ τους, και μια εκφραστική προσωπική σπάνιας δύναμης.
Στις αρχές της δεκαετίας του ’70, την εποχή που δίδασκε στο Γιέιλ, ο Πεντερέτσκι άρχισε να στρέφεται προς πιο παραδοσιακές φόρμες - όπως περίπου έκανε και ο Στραβίνσκι στην ύστερη περίοδό του. Οπως ο ίδιος ο Πεντερέτσκι έχει δηλώσει, η πρωτοποριακή μουσική των Λουίτζι Νόνο, Στοκχάουζεν κ.ά. ήταν κάτι πολύ απελευθερωτικό για τους καλλιτέχνες που ζούσαν υπό το καθεστώς του σοσιαλιστικού ρεαλισμού. Αργότερα όμως συνειδητοποίησε ότι αυτός ο «προμηθεϊκός τόνος της αβάν γκαρντ ήταν κάτι περισσότερο καταστροφικό παρά δημιουργικό». Το 1980 ο Λεχ Βαλέσα και η Αλληλεγγύη ζήτησαν από τον Πεντερέτσκι να συνθέσει ένα έργο αφιερωμένο στους νεκρούς της από το κομμουνιστικό καθεστώς. Αποτέλεσμα αυτής της παραγγελίας ήταν το Lacrimosa, σύνθεση που αργότερα ο Πεντερέτσκι συμπεριέλαβε στο εξαιρετικό πολωνικό Ρέκβιεμ (1980-84, 1993). Το όνομα του Πεντερέτσκι είναι ευρύτερα γνωστό καθώς πολλές συνθέσεις του έχουν χρησιμοποιηθεί σε κινηματογραφικές ταινίες, όπως τη «Λάμψη» του Κιούμπρικ, τον «Εξορκιστή» του Φρίντκιν, την «Ατίθαση καρδιά» του Λιντς και πιο πρόσφατα στο «Κατίν» του Αντρέι Βάιντα.

ΡΕΣΙΤΑΛ ΚΙΘΑΡΑΣ του ΓΙΩΡΓΟΥ ΤΟΣΙΚΙΑΝ στο ΠΥΘΑΓΟΡΕΙΟ ΩΔΕΙΟ

Τετάρτη 10-6-09 ώρα 20.30
Ρεσιτάλ Κιθάρας απο τον Γιώργο Τοσικιάν

Ο Γιώργος Τοσικιάν γεννήθηκε στον Πειραιά το 1981.Σπούδασε κιθάρα με τον Ιάκωβο Κολανιάν, στο Σύγχρονο Ωδείο Αθήνας,παρακολουθώντας παράλληλα σεμινάρια με τους : M. Barrueco, R. Dyens, O. Ghiglia,E. Ασημακόπουλο και Γ. Χατζηνίκο.
Πήρε το δίπλωμά του το 2004 με βαθμό Άριστα Παμψηφεί.Έχει αποσπάσει πρώτα βραβεία σε πανελλήνιους διαγωνισμούς και
έλαβε
τιμητική διάκριση από τον Σύλλογο Φίλων της Κιθάρας ‘’Δ. Φάμπας’’.Έχει δώσει ρεσιτάλ σε αίθουσες συναυλιών της Αθήνας (Αthenaeum, Φ.Νάκας, Παρνασσός, Μουσείο Ελληνικών Λαϊκών Οργάνων), και έχει πάρει μέρος σε σημαντικές διοργανώσεις (‘’Οι νέοι για τους νέους’’ Ευρωπαϊκής Γιορτής της Μουσικής, Διεθνές
Φεστιβάλ Πετρούπολης, Πανελλήνιο Σεμινάριο Κιθάρας Πάτρας, ΦεστιβάλΠετρούπολης, Πανελλήνιο Σεμινάριο Κιθάρας Πάτρας, Φεστιβάλ Σύμης κ.α.).Έχει συνεργαστεί με το Instituto Cervantes και τον ποιητή Antonio Gamoneda και είναι μόνιμος συνεργάτης του συνθέτη Γιώργου Βαρσαμάκη.Σε λίγες ημέρες πρόκειται να ταξιδέψει στο Λονδίνο για δύο εμφανίσειςστα πλαίσια του ΕΚΟΝ FESTIVAL 2009.

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ

Α’ Μέρος

Joaquin Rodrigo: Preludio

Envocation et danse

En los trigales

Isaac Albeniz: Cataluna

Sevilla

Asturias (Suite Espanola , op 47)

Β’ Μέρος

Μάνος Χατζιδάκις: Νυχτερινός χορός

Μυρίζει ο κόσμος γιασεμί

Αερικό

Η μπαλάντα των αισθήσεων και των παραισθήσεων

(Διασκευή για κιθάρα : Τάσος Καρακατσάνης)

Κώστας Γρηγορέας: Αρά-πα-πάμ (νανούρισμα)

Κοριτσίστικο παιχνίδι

Αύρα (από την Αθώα Σουίτα)

Yann Tiersen : Comptine d'un autre été

Valse d’ Amelie

Sur le Fil *

Le Banquet (Διασκευή για κιθάρα : Γιώργος Τοσικιάν)

*( Μεταγραφή : Πάρις Κερκέτσος )

Κυριακή 7 Ιουνίου 2009

ΟΙ ΜΟΥΣΙΚΟΙ ΤΟΥ ΛΟΥΒΡΟΥ -ΜΑΡΚ ΜΙΝΟΦΣΚΙ- ΕΡΓΑ ΧΑΥΝΤΝ

Ωδείο Ηρώδου Αττικού / 8 Ιουνίου 2009, 21:00

Ο Γάλλος μαέστρος Μαρκ Μινκοφσκί και οι Μουσικοί του Λούβρου - Γκρενόμπλ τιμούν τα διακόσια χρόνια από το θάνατο του «πατέρα της συμφωνίας», Γιόζεφ Χάυντν, παρουσιάζοντας στις 8 Ιουνίου στο Ηρώδειο δύο από τις περίφημες συμφωνίες «του Λονδίνου».

Οι δώδεκα συμφωνίες που πρωτοπαρουσίασε ο Χάυντν στο Λονδίνο την περίοδο 1791-1795 θεωρούνται από τα κορυφαία του έργα, εμπνευσμένα από τις εξαιρετικές ορχήστρες και τις λαμπρές αίθουσες συναυλιών της αγγλικής πρωτεύουσας. Ώριμα δείγματα της κλασικής φόρμας της συμφωνίας, οι συνθέσεις αυτές αναπτύσσονται γύρω από μελωδικά θέματα απλά αλλά συναρπαστικά.
O Μαρκ Μινκοφσκί, γόνος οικογένειας επιστημόνων, μουσικών και λογοτεχνών, σπούδασε φαγκότο, αλλά πολύ νέος στράφηκε στη διεύθυνση ορχήστρας. Σε ηλικία είκοσι ετών ίδρυσε το σύνολο Les Musiciens du Louvre - Grenoble, που αποτέλεσε επίκεντρο της καλλιτεχνικής του ζωής. Παράλληλα, ακολούθησε καριέρα αρχιμουσικού διευθύνοντας σ' ολόκληρο τον κόσμο ορχήστρες μεγάλου κύρους με έργα από το χώρο των ενδιαφερόντων του: τη λυρική τέχνη και το μεγάλο συμφωνικό ρεπερτόριο (κυρίως το γαλλικό).

Τακτικός προσκεκλημένος στην Όπερα του Παρισιού και στο θέατρο Σατλέ, εμφανίζεται συχνά στην Όπερα της Ζυρίχης, στο Θέατρο ντε λα Μονέ των Βρυξελλών καθώς και στα Φεστιβάλ της Αιξ-αν-Προβάνς και του Ζάλτσμπουργκ. Από τον Ιούνιο του 2008 είναι μουσικός διευθυντής της ορχήστρας Sinfonia Varsovia.

Το σύνολο Μουσικοί του Λούβρου - Γκρενόμπλ ιδρύθηκε από τον Μαρκ Μινκοφσκί το 1982. Συντέλεσε στην άνθηση της ερμηνείας μουσικών έργων με όργανα εποχής στη Γαλλία και ξανάφερε στο προσκήνιο έργα που αδίκως έχουν παραμεληθεί.

Σήμερα προτείνει μια σταδιακή νέα ανάγνωση του συμφωνικού και λυρικού ρεπερτορίου, ξεκινώντας από το μπαρόκ για να καταλήξει στη σύγχρονη μουσική. Χάρη σε αυτό το πρόγραμμα, οι Μουσικοί του Λούβρου - Γκρενόμπλ είναι από τα πιο εξελισσόμενα, ευρηματικά και πρωτότυπα σύνολα της εποχής μας.

Εγκατεστημένη στην Γκρενόμπλ από το 1996, η Ορχήστρα επεκτάθηκε το 2005 με το Atelier des Musiciens du Louvre - Grenoble, ένα εργαστήριο με στόχο τη δημιουργία γέφυρας επικοινωνίας με πιο πολυποίκιλο κοινό.

Σάββατο 6 Ιουνίου 2009

ΑΡΑΜ ΙΛΙΤΣ ΧΑΤΣΑΤΟΥΡΙΑΝ

Σαν σήμερα...
6 Ιουνίου γενιέται ο Γεωργιανός συνθέτης αρμένικης καταγωγής Άραμ Χατσατουριάν

Ο Αράμ Ίλιτς Χατσατουριάν γεννήθηκε στην Τιφλίδα της Γεωργίας στις 6 ιουνίου 1903 και πέθανε στη Μόσχα στις 1 Μαίου του 1978. Εγκαταστάθηκε στη Μόσχα από το 1920, όπου και μαθήτευσε σε διάφορους μουσικοδιδάσκαλους στη περίφημη σχολή Γκνέσιν. Σπούδασε βιολοντσέλο και σύνθεση και πολύ γρήγορα άρχισε να διακρίνεται. Στη συνέχεια φοίτησε στο Ωδείο Μόσχας (1929-1934) υπό τους Μιασκόφσκι και Λιτίνσκι.
Οι συνθέσεις του «τρίο για φλάουτο, βιολί και πιάνο» και «Πρώτη συμφωνία» απέδειξαν την ιδιοφυΐα του και την ικανότητά του στην εκμετάλλευση λαϊκών μελωδιών. Από το 1934 σύνθεσε τρεις συμφωνίες για πιάνο, βιολοντσέλο και ορχήστρα, τη «Δεύτερη συμφωνία» (1943), μουσική για μπαλέτο και το έργο για χορωδία και ορχήστρα «Ποίημα για τον Στάλιν», (για τη συμπλήρωση των 25 χρόνων από τη μπολσεβικική επανάσταση), καθώς και μουσική για θεατρικά και κινηματογραφικά έργα.
Ο Χατσατουριάν διετέλεσε αντιπρόεδρος της οργανωτικής επιτροπής της ένωσης των Σοβιετικών συνθετών από το 1939 μέχρι το 1948. Από το 1951 άρχισε να διδάσκει στο Ωδείο της Μόσχας και να ασχολείται με τη διεύθυνση ορχήστρας. Είναι ίσως, μαζί με τον Προκόφιεφ και τον Σοστακόβιτς, οι σημαντικότεροι συνθέτες της Σοβιετικής Ένωσης στην σχεδόν εβδομηντάχρονη ιστορία της. Αφιερώθηκε ιδιαίτερα στην ανάπτυξη της αρμενικής μουσικής καθώς θεωρήθηκε αυθεντία της τουρκμενικής και αζερμπαϊτζανικής μουσικής. Τιμήθηκε με πολλά βραβεία ρωσικά (μεταξύ των οποίων δύο φορές με το βραβείο Στάλιν) καθώς και ευρωπαϊκά.
Όσον αφορά το ύφος της μουσικής του, έχει έντονο ανατολίτικο χρώμα, πράγμα που οφείλεται στην επιρροή του από την αρμένικη παράδοση, την οποία μελέτησε πολύ προσεκτικά. Επίσης, επηρεάστηκε και από τις νέες τάσεις που είχαν αρχίσει να εμφανίζονται στην υπόλοιπη Ευρώπη, καταφέρνοντας να τις αξιοποιήσει με πολύ μέτρο και σε συνδυασμό με τη μουσική παράδοση. Γενικά τα έργα του Χατσατουριάν διακρίνονται για τη χρωματική αρμονία αλλά και την παραδοξότητα που μερικές φορές φθάνει σε μονοτονία. Στη χρήση όμως των οργάνων "σόλο" έναντι της ορχήστρας ακολούθησε τη παράδοση των Μποροντίν και Γκλαζούνοφ. Σημειώνεται ότι ο Χατσατουριάν συνέθεσε και τον εθνικό ύμνο της Αρμενίας.Μερικά από τα πιο γνωστά του έργα είναι το μπαλέτο Γκαϊανέ (1942) που περιλαμβάνει τον πολύ γνωστό Χορό των σπαθιών, η δεύτερη συμφωνία (1943), το Βαλς για κοντσέρτο (1955) και το μπαλέτο Σπάρτακος (1956).Το 1948 κατηγορήθηκε μαζί με τους Δ. Σοστακόβιτς και Σεργκέι Προκόφιεφ για αστικοποίηση της μουσικής τους από την ΚΕ του Κομουνιστικού Κόμματος της Ρωσίας. Παραδεχόμενος όμως την ενοχή του αποκατέστησε την πρότερη εύνοια του καθεστώτος. Μετά όμως το θάνατο του Στάλιν καυτηρίασε δημόσια την εις βάρος του εκείνη κατηγορία. Το 1954 ονομάστηκε "Καλλιτέχνης του Λαού της Σοβιετικής Ένωσης" και πέντε χρόνια μετά έλαβε και το 2ο βραβείο Λένιν.

Παρασκευή 5 Ιουνίου 2009

ΑΦΙΕΡΩΜΑ ΣΤΟΝ ΓΙΑΝΝΗ ΡΙΤΣΟ ΓΙΑ ΤΑ ΕΚΑΤΟ ΧΡΟΝΙΑ ΑΠΟ ΤΗ ΓΕΝΝΗΣΗ ΤΟΥ

ΩΔΕΙΟ ΗΡΩΔΟΥ ΑΤΤΙΚΟΥ,
ΤΕΤΑΡΤΗ 10 ΙΟΥNΙΟΥ 2009

Στo πλαίσιο του Ελληνικού Φεστιβάλ Αθηνών, φέτος το καλοκαίρι, η Λαϊκή Ορχήστρα «Μίκης Θεοδωράκης» θα αφιερώσει τη μοναδική της εμφάνιση στο Ωδείο Ηρώδου του Αττικού, στην εορταστική επέτειο των εκατό χρόνων από τη γέννηση του ποιητή. Στην εκδήλωση που θα πραγματοποιηθεί, την Τετάρτη 10 Ιουνίου, θα παρουσιασθούν τρεις κύκλοι τραγουδιών του Μίκη Θεοδωράκη σε ποίηση του Γιάννη Ρίτσου.
Οι κύκλοι τραγουδιών που θα ερμηνευθούν, «Επιτάφιος», «Ρωμιοσύνη» και «Τα δεκαοκτώ λιανοτράγουδα της πικρής πατρίδας», έχουν πλέον ταυτισθεί με τη σύγχρονη ελληνική ιστορία, καθώς πέτυχαν σε κρίσιμες στιγμές να εκφράσουν τη λαϊκή συνείδηση.

Απόσπασμα από κείμενο του συνθέτη για τον Γιάννη Ρίτσο, δημοσιευμένο στο περιοδικό «Ελίτροχος» Ιανουάριος 1995:


«Στα δύο κορυφαία μου έργα στον τομέα της έντεχνης λαϊκής μουσικής, τον ΕΠΙΤΑΦΙΟ και τη ΡΩΜΙΟΣΥΝΗ, είχα την αίσθηση ότι η μελωδία ξεπήδησε σαν αρτεσιανό νερό μέσα από τους στίχους. Τι να συνέβαινε άραγε;
Νομίζω ότι η ταύτισή μου με τον ποιητή, που ξεπερνούσε τα σύνορα της ποίησης κι΄ απλωνόταν σε όλο το χώρο της ζωής, της εργατικότητας, της δημιουργικότητας, της ιδεολογίας, της στάσης ζωής, της κοινής πίστης σε μια κοινή κλίμακα αξιών, στην ταυτόσημη αντιμετώπιση του χρέους, τέλος στην κοινή μας στράτευση στο στρατόπεδο της αριστεράς, της εθνικής αντίστασης, της ελευθερίας και της αφοσίωσης στο ιδεώδες της εθνικής αναγέννησης, όλα αυτά δημιούργησαν μία ταυτότητα θα έλεγα, στις δύο ευαισθησίες μας. Γίναμε συγκοινωνούντα δοχεία, απ΄ όπου ποίηση και μουσική περνούσε η μία στην άλλη, ώσπου να πάρουν μία τρίτη διάσταση: το τραγούδι».


- ΕΠΙΤΑΦΙΟΣ , 1958 (Νένα Βενετσάνου)
1) Πού πέταξε τ’ αγόρι μου
2) Χείλι μου μοσκομύριστο
3)Μέρα Μαγιού
4) Βασίλεψες, αστέρι μου
5) Είσουν καλός
6) Στο παραθύρι στέκοσουν
7) Νάχα τ’ αθάνατο νερό
8) Γλυκέ μου, εσύ δε χάθηκες

- ΡΩΜΙΟΣΥΝΗ, 1966 (Δημήτρης Μπάσης)
1) Αυτά τα δέντρα
2) Όλοι διψάνε
3) Όταν σφίγγουν το χέρι
4) Τόσα χρόνια
5)Μπήκαν στα σίδερα
6) Δέντρο το δέντρο
7) Ποιος να το πει
8) Θα σημάνουν οι καμπάνες
9) Τραβήξανε ψηλά


ΣΗΜΕΙΩΣΗ ΤΟΥ ΠΟΙΗΤΗ
ΓΙΑ «ΤΑ ΔΕΚΑΟΧΤΩ ΛΙΑΝΟΤΡΑΓΟΥΔΑ ΤΗΣ ΠΙΚΡΗΣ ΠΑΤΡΙΔΑΣ»

Τα 16 απ’ τα «Δεκαοχτώ λιανοτράγουδα της πικρής πατρίδας» γράφτηκαν μέσα σε μιά μέρα – στις 16 του Σεπτέμβρη του 1968 – στο ΠΑΡΘΕΝΙ της ΛΕΡΟΥ, ύστερα από κρυφό μήνυμα του Μίκη Θεοδωράκη με την παράκληση να μελοποιήσει κάτι δικό μου ανέκδοτο. Τα λιανοτράγουδα αυτά τα ξαναδούλεψα στο ΚΑΡΛΟΒΑΣΙ της ΣΑΜΟΥ τον Νοέμβρη του 1969. Το 16 και το 17 γράφτηκαν την Πρωτομαγιά του 1970. Το 7 αλλάχτηκε ριζικά τον Γενάρη του 1973 στην ΑΘΗΝΑ. Δε σκόπευα να εκδώσω τα «Δεκαοχτώ λιανοτράγουδα» κ’είχα ζητήσει να μη δημοσιευτούν και να μη μεταφραστούν, παρά μόνο να τραγουδηθούν. Αλλά, να που τα περισσότερα δημοσιεύτηκαν κιόλας σε πολλά ντόπια και ξένα περιοδικά και μεταφράστηκαν σε αρκετές ξένες γλώσσες. Έτσι, δεν υπάρχει πια λόγος να επιμείνω στην αρχική μου απόφαση. Τα «Δεκαοχτώ λιανοτράγουδα της πικρής πατρίδας» είναι αφιερωμένα στον Μίκη Θεοδωράκη.
Γιάννης Ρίτσος

- ΤΑ ΔΕΚΑΟΧΤΩ ΛΙΑΝΟΤΡΑΓΟΥΔΑ ΤΗΣ ΠΙΚΡΗΣ ΠΑΤΡΙΔΑΣ, 1971-1973
(Καλλιόπη Βέττα, Αλέξανδρος Χατζής, Τεό Λαζάρου, Νένα Βενετσάνου, Δημήτρης Μπάσης)

1) Αναβάφτιση (Αλέξανδρος Χατζής)
2) Κουβέντα μ’ ένα λουλούδι (Καλλιόπη Βέττα, Αλέξανδρος Χατζής, Τεό Λαζάρου)
3) Καρτέρεμα (Καλλιόπη Βέττα)
4) Λαός (Νένα Βενετσάνου)
5) Μνημόσυνο (Δημήτρης Μπάσης)
6) Αυγή (Καλλιόπη Βέττα, Αλέξανδρος Χατζής, Τεό Λαζάρου)
7) Δε φτάνει (Καλλιόπη Βέττα)
8) Πράσινη μέρα (Καλλιόπη Βέττα, Αλέξανδρος Χατζής, Τεό Λαζάρου)
9) Συλλείτουργο (Καλλιόπη Βέττα)
10) Το Νερό (Αλέξανδρος Χατζής)
11) Το Κυκλάμινο (Καλλιόπη Βέττα, Αλέξανδρος Χατζής, Τεό Λαζάρου)
12) Λιγνά κορίτσια (Καλλιόπη Βέττα, Αλέξανδρος Χατζής, Τεό Λαζάρου)
13) Τ’ άσπρο ξωκκλήσι (Καλλιόπη Βέττα)
14) Επιτύμβιο (Αλέξανδρος Χατζής)
15) Εδώ το φως (Δημήτρης Μπάσης)
16) Το χτίσιμο (Δημήτρης Μπάσης)
17) Ο ταμένος
(Δημήτρης Μπάσης, Νένα Βενετσάνου, Καλλιόπη Βέττα, Αλέξανδρος Χατζής, Τεό Λαζάρου)
18) Τη Ρωμιοσύνη μην την κλαίς
(Δημήτρης Μπάσης , Νένα Βενετσάνου, Καλλιόπη Βέττα, Αλέξανδρος Χατζή